Voortgang overleg over ander beheer uiterwaard

Update 24 augustus 2022
Er lijkt weinig gebeurd te zijn sinds het voorjaar. Dat komt door de gemeenteraadsverkiezing, waardoor er tijdelijk geen besluit kon worden genomen door de demissionaire wethouder. Inmiddels is bekend dat dit dossier in de portefeuille van de nieuwe wethouder voor natuur, stadsparken en dierenwelzijn, Marco van der Wel van de Dierenpartij, terecht is gekomen. De gemeente liet ons weten dat er inhoudelijk nog niets over bekend is. 

Ondertussen zijn de bont gekleurde runderen die in de uiterwaard liepen weggehaald. De beheerder, Mark Tilleman van Natuurcentrum Arnhem, gaf de volgende uitleg. “Ongeveer 3 jaar geleden zijn we heel bewust gestart met de natuurbegrazing in de uiterwaarden met oudhollandse runderen om, midden in de stad, lokale, extensieve en duurzame voedselproductie te linken aan natuurontwikkeling en –beleving. De dioxineproblematiek zorgt ervoor dat wij voor dit beheer geen inkomsten kunnen genereren. Helaas is een beheervergoeding door de gemeente niet mogelijk. In de zomer is houden van de dieren in de uiterwaarden zeer arbeidsintensief vanwege het vele publiek en de risico’s op calamiteiten in de Bakenhof. Zonder terugverdienmogelijkheden vinden we het onverantwoord om dat nog langer op te brengen uit onze huidig budget. We brengen de dieren daarom naar een andere plek in park Lingezegen waar het beheer veel minder tijd kost. Bedankt bewoners, voor het in de gaten houden van onze dieren.”

We kregen ook te horen dat de runderen van het Natuurcentrum niet meer terugkomen, een gevolg dus van de dioxinevergiftiging in de uiterwaard door overstromend rivierwater waardoor het vlees van de runderen niet kan worden verkocht. Tot nu toe zijn er nog maar enkele Galloway runderen gesignaleerd. Een woordvoerder van de gemeente liet ons het volgende hierover weten: “In het begin van de winter gaan we de samenstelling van de gemengde kudde in Meinerswijk voor het komende jaar bepalen. De mannelijke dieren die we niet in Meinerswijk houden gaan (deels) naar de groep in de Bakenhof. Een en ander is ook afhankelijk van de beleid- en beheerkeuzes die in het verschiet liggen.”

Update 22 maart 2022
Nog lijkt er niets veranderd. Behalve de kleur van de runderen dan. Waarom worden de koeien zwarter en wat is er gaande achter de schermen?

Na onze laatste update van 5 november vorig jaar, zijn er weer wat stappen gezet. In november heeft de bewonerswerkgroep met wethouder Cathelijne Bouwkamp en haar medewerkers een wandeling door het gebied gemaakt en de twee voorstellen besproken. Het ging om uitwerkingen van ideeën waar in het voorafgaande jaar zes keer over is vergaderd in het gezamenlijke overleg tussen gemeente en de bewonerswerkgroep. Het resultaat daarvan was dat er naast een voorstel van de ambtelijke werkgroep er ook een iets ander voorstel van de bewonerswerkgroep is. In beide voorstellen zijn suggesties gedaan hoe een nieuw beheer van uiterwaard Bakenhof aangepast zou kunnen worden aan de wensen van veel bewoners. 

De voorstellen liggen niet eens ver uit elkaar. Het komt erop neer dat in het voorstel van bewoners een wandeling met hond aan de lijn mogelijk is vanaf de John Frostbrug naar het eerste bruggetje over de nevengeul oostwaarts. De foto hierboven laat zien waar het om gaat. In het voorstel van de gemeente kan dat niet en gaat in dat gebied een hondenverbod komen, maar wel kunnen bewoners met een hond aan de lijn dan een rondje maken over de lage dijk tussen de twee bruggetjes over de nevengeul. Verder zijn er vooral overeenkomsten in de voorstellen. Daarbij gaat het niet alleen over wel of geen honden in de uiterwaard, maar vooral ook over hoe natuurbeheer met kuddes paarden en runderen op een veilige manier kan samengaan met intensief recreatief gebruik. Zie: www.bewoners-stadseiland.nl/overleg-over-ander-beheer-uiterwaard-in-cruciaal-stadium  
 
Na het bezoek van de wethouder stelde zij voor dat onze werkgroep nog een keer met de ambtelijke werkgroep zou samenkomen om een compromis te vinden. In dat geval zou zij een besluit kunnen nemen zonder eerst nog een keer de bewoners van Malburgen te hoeven raadplegen. Ondertussen zouden haar medewerkers ook overleggen met Rijkswaterstaat over wat wel en wat niet kan i.v.m. rivier, doorstroming en veiligheid. 

Het vervolgoverleg heeft in februari jl. plaatsgevonden en wéér kwamen we niet tot een gezamenlijk voorstel. Aan de wethouder is het nu om de knoop door te hakken. Ze heeft wel toegezegd dat, als ze ons voorstel afwijst, er nog een oproep gaat komen aan bewoners van Malburgen om naar een door de gemeente te organiseren bijeenkomst te komen en daar hun mening te geven.

We hebben na het vervolgoverleg de wethouder het volgende bericht gestuurd, met een pleidooi om in te stemmen met ons voorstel: 

Geachte mevrouw Bouwkamp

In uw email van 1 oktober 2021 en de email van Rudy Duteweerd van 15 december 2021 hebben wij gelezen dat het de bedoeling was om, uitgaande van het voorstel van onze werkgroep en het voorstel van uw medewerkers, tot een compromis te komen.
Afgelopen vrijdag hebben wij met uw medewerkers een compromisvoorstel van hun kant besproken. 

Wij hebben daar geen goed gevoel aan overgehouden. Feitelijk is er geen compromis voorgesteld, het was vooral een bevestiging van het al eerder door hun gedane voorstel, waarbij ons ook werd medegedeeld dat Rijkswaterstaat geen bezwaar heeft tegen de daarvoor benodigde voorzieningen, zoals het plaatsen van extra veeroosters en een afrastering langs de nevengeul. 
Het compromis zou moeten blijken uit de toezegging dat er “vooralsnog” geen Konikspaarden in het gebied komen. Vooralsnog is een rekbaar begrip en bovendien bleek in de loop van de bespreking dat de eventuele komst van de paarden vooral afhankelijk is van het verloop van de vergunningverlening aan de nieuwbouw in Meinderswijk en de Stadsblokken. Blijft over de verzekering dat de toelating van kuddes van runderen en paarden “voorzichtig” zal gebeuren, maar ook dat is geen nieuwe toezegging.

Van een compromis is op dit moment in onze ogen dan ook geen sprake en helaas kunnen we dus niet akkoord gaan met het voorstel van de ambtelijke werkgroep.
Wel willen we alsnog een voorstel doen dat wèl een compromis is, dwz dat beide partijen iets inleveren van het door hen gewenste oorspronkelijke voorstel en elkaar dus tegemoetkomen. 

Het verschil tussen beide voorstellen (van bewoners en van de ambtelijke werkgroep) is niet zo groot:
a. Doorgang voor wandelaars met hond aan de lijn over fietspad tussen de John Frostbrug en de lage dijk langs nevengeul: gemeente nee, bewoners ja.
b. Afrastering langs fietspad tussen de John Frostbrug en de lage dijk langs nevengeul: gemeente nee, bewoners ja.
c. Hondenzwemstrandjes aan weerszijden van de lage dijk langs de nevengeul: gemeente wil alleen het strandje aan de westelijke zijde toestaan, bewoners ja.
d. Honden los (onder controle) op de lage dijk langs de nevengeul: gemeente nee, bewoners ja.

Wij kunnen instemmen met een compromis waarin wij:
– Vooralsnog afzien van de gewenste afrastering.
– Waarin wel doorgang voor wandelaars met hond aan de lijn tussen de John Frostbrug en de lage dijk langs de nevengeul wordt toegestaan.
– Ook zijn wij bereid om af te zien van het hondenzwemstrandje aan de oostelijke zijde van de lage dijk langs de nevengeul.
– Tevens zijn wij bereid af te zien van punt d.

Wat ons betreft hoeft er dan geen verdere burgerparticipatie meer plaats te vinden met de bewoners van Malburgen en kan u nu direct uw besluit nemen. 

Daarbij willen we aantekenen dat het een misverstand is dat wij geen Konikspaarden in uiterwaard Bakenhof willen. Integendeel, onze werkgroep vertegenwoordigd ook vele bewoners die dat juist wel graag willen. Ons voorstel was dan ook gebaseerd op een manier die voor alle soorten gebruikers (inclusief het vee) maximale veiligheid biedt, namelijk met een afrastering langs het fietspad. Een deel daarvan, langs de lage dijk, wordt gehonoreerd in het voorstel van de gemeente. In de bespreking met Rijkswaterstaat door uw medewerkers, zo vernamen wij, is ook gebleken dat een afrastering wordt toegestaan. Een utopie is ons voorstel dus niet.
Wij willen u dan ook graag in overweging geven om tezijnertijd, zodra de Konikspaarden kunnen worden toegelaten (wat ons betreft liefst zo snel mogelijk), alsnog de door ons gewenste afrastering te plaatsen. Dat heeft veel voordelen. Er is een duidelijke scheiding tussen robuuste natuur (met kuddes en géén honden) en recreatieve natuur. Dat komt de veiligheid aan beide kanten van de afrastering ten goede. Ook zijn er veel minder overtredingen te verwachten van een hondenverbod. Handhaving zal dus makkelijker zijn. Ook voor bewoners die geen honden willen ontmoeten tijdens hun wandeling is het prettiger als de scheiding duidelijk is, zij kunnen dan gebruik maken van de struinpaden door het veegebied. Bovendien zal over een lengte van circa 350 meter ten behoeve van de twee gebieden waar honden kunnen zwemmen in de Rijn volgens uw medewerkers tòch al een afrastering komen, die is dan niet meer nodig.

Aan de bespreking met uw ambtelijke werkgroep hebben wij ook het gevoel overgehouden dat het om principes gaat waar uw medewerkers fel voor strijden. Zij willen zoveel mogelijk robuuste natuur. Op zich hebben we er begrip voor dat voor uw gemotiveerde medewerkers passie en beroep verweven zijn, maar wij vinden dat dat niet ten koste mag gaan van de belangen van vele bewoners. Malburgen is een zeer dichtbevolkte wijk met 18000 inwoners. Voor hen is een veilige wandeling, al of niet met hond, een dringende noodzaak om gezond en prettig te kunnen leven. Een relatief zeer klein deel minder robuuste natuur is minder noodzakelijk in een objectieve belangenafweging, zoals de Gemeente dat hoort te doen. Het gebied ten noorden van het fietspad tussen lage dijk en John Frostbrug is circa 900 x 35 meter groot. Circa 350 meter daarvan (in de lengterichting) zal in het voorstel van de gemeente toch al worden afgerasterd tbv de 2 gebieden waar honden los mogen lopen en in de Rijn kunnen zwemmen. Blijft over circa 550 meter waar we het niet over eens zijn. Dat is maar een zeer klein deel van de robuuste natuur die uiterwaard Bakenhof samen met Meinerswijk gaat vormen en waar met de maatregelen die wij voorstelden verreweg het merendeel van bewoners blij mee zijn. Zie de uitslag van de peiling die we hebben gedaan.

Wij vertrouwen erop dat u een goede afweging maakt tussen de diverse belangen van mens en dier die zich begeven in dit gebied.

Met vriendelijke groet,
namens de werkgroep “Hou uiterwaard toegankelijk”
Peter Jansen, Peter Berendsen, Otto Munters 

We ontvingen na het vervolgoverleg een email van de ambtelijke werkgroep met een samenvatting van hun voorstel:

Beste mensen,

Jammer dat jullie niet akkoord gaan met onze handreiking. We gaan met de wethouder in overleg over onze reactie en komen er dan op terug. Jullie verzochten ook onze handreiking op papier te zetten. Bij deze.

We hebben gezocht naar manieren waarop we aan jullie wensen (de uiterwaarden toegankelijk voor een ieder, ook voor mensen die bang zijn voor paarden en mensen die slecht ter been zijn) tegemoet kunnen komen binnen de uitgangspunten van de Beheervisie (de zuidelijke uiterwaarden worden natuurgebied). We hebben gemerkt dat de weerstand vooral tegen de Konikpaarden is en in mindere mate tegen Gallowayrunderen. We hebben dan ook deze handreiking gedaan:

– We laten heel geleidelijk vee toe. Als een van de ossen die er nu lopen weg of dood gaat wordt hij vervangen door een Gallowayrund. Vooralsnog komen er geen Konikpaarden.
– We zetten langs de noordrand van de nevengeul een raster van brug tot brug zodat vee niet ten noorden van de nevengeul kan komen (steiler maken van de noordoever van de nevengeul werkt niet: een steile oever kalft af bij hoogwater).
– We rasteren het losloopstrandje ernaast af met een bord “Hondenlosloopgebied”.
– We voeren een hondenverbod in voor de zuidelijke uiterwaarden met uitzondering van het ‘rondje nevengeul’ en de beide losloopstrandjes aan de Neder-Rijn. We zorgen voor goede communicatie over het waarom en de regels. We maken duidelijke markeringen op paden over wel of niet honden toegestaan. We handhaven niet meteen, maar gaan eerst communiceren en waarschuwen.
– Pas als dit goed gaat gaan we kijken naar de toelating van Konikpaarden. En daarvoor gaan we weer in overleg met de Bewonersgroep en we introduceren het ook eerst in de wijk.
We zijn bereid om ook tussen dijk en sportpark een hondenspeelplaats aan te leggen, als dit past in de plannen van en er voldoende draagvlak is bij aanwonenden.

In onze handreiking zit geen raster ten zuiden van het fietspad tussen nevengeul en John Frostbrug zodat er ten noorden daarvan met de hond gewandeld kan worden. Met bovenstaande handreiking zijn jullie wensen ons inziens namelijk ons inziens gerealiseerd, waarbij het uitgangspunt van natuur ook grotendeels in stand is gebleven. Met een afgerasterd noordelijke strook ontstaat er geen natuurgebied, maar een natuurcorridor.

Met vriendelijke groeten,
Rudy Duteweerd, Marcel Wenker, Jan Floor, Renée Meissner
Gemeente Arnhem

De Recreatiezone is de gele strook op de kaart, langs de Rijn. Daarvan staat de linkerhelft (CAC) nog ter discussie. 
Over de rechterhelft (B) zijn we het eens. (Klik op de kaart voor een vergroting)

Evenwichtig plan
Wij vinden dat we met een plan gekomen zijn dat recht doet aan veel verschillende en uiteenlopende belangen. In onze wijk zijn er ook veel mensen die graag willen dat er meer robuuste natuur komt met kuddes konikspaarden en gallowayrunderen. Wie liever geen hond tegen het lijf loopt kan straks wandelen over struinpaden in de strook met robuuste natuur en krijgt verreweg de meeste ruimte.

Maar laat ook wat over voor de mensen die wat anders willen. Vergeet niet dat de bewoners van Malburgen die nu tevreden zijn met het huidige beheer en het gebied intensief gebruiken, het grootste offer zullen brengen!  Weg zijn straks de vriendelijke ossen waar velen op gesteld zijn. En ook vrij lopen met je hond aangelijnd in het hele gebied, is dan niet meer mogelijk.

Stemmen kan nog steeds!
Hoe denk jij over de indeling van uiterwaard Bakenhof in 2 zones (een zone voor de grote grazers en een zone voor recreatief gebruik)?

Bekijk resultaten

Laden ... Laden ...

De uitkomst van deze poll wordt gelezen door de verantwoordelijke wethouder Cathelijne Bouwkamp. Zij gaat binnenkort een besluit nemen hoe de nieuwe beheersvisie wordt uitgevoerd in uiterwaard Bakenhof. We hebben dan als bewoners de gelegenheid gehad om in te spreken. Laat deze mogelijkheid om je stem te laten horen niet voorbijgaan!  Aanvullende opmerkingen kan je hieronder doen. 

N.B. Als je al eerder gestemd hebt hoef je dat niet nog een keer te doen. Dubbele stemmingen worden eruit gefilterd (dat gebeurt handmatig, dus niet direct).

Link naar de petitie: “Hou uiterwaard toegankelijk”

Het raadsel uit de inleiding “Waarom worden de koeien zwarter” al opgelost?
Nee? Lees dan de email van de ambtelijke werkgroep (3e alinea, eerste punt).

2 reacties

Je kunt hieronder reageren op dit bericht

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Delen op Facebook
Gebruikersgroepen
We hebben ons ingezet om een plan te maken dat recht doet aan veel verschillende soorten gebruikers en uiteenlopende belangen.
Begin recreatieve zone
Vanaf de John Frostbrug begint de recreatieve zone
De afrastering aan de rechterkant kan doorgezet worden tot aan het eerste bruggetje over de nevengeul.
Het veerooster is hier dan niet meer nodig en kan worden hergebruikt bij het eerste bruggetje.
De recreatieve zone zie je hier aan de linkerkant van het fietspad. Breedte circa 35 meter.
Dit is ongeveer in het midden van de 900 meter lange strook.
De recreatieve zone bij het eerste bruggetje.
Aan de andere kant begint de lage dijk tussen nevengeul (rechts) en Rijn.
Recreatief gebruik
Recreatief gebruik
Recreatief gebruik
Recreatief gebruik